Hvað er þrettándinn?

Þrettándinn er þrettándi og síðasti dagur jóla, haldinn hátíðlegur 6. janúar. Dagurinn markar formlegan endi jólahátíðarinnar á Íslandi og er stundum kallaður síðasti dagur jóla. Í þjóðtrú tengist þrettándinn ýmsum furðulegum atburðum, eins og því að álfar og huldufólk séu á ferð og jólasveinninn Kertasníkir hverfi aftur til fjalla.

Uppruni þrettándans er kristinn og dagurinn var áður opinberunarhátíð kirkjunnar, tengdur meðal annars skírn Krists og komu vitringanna til Betlehem. Á Íslandi hefur dagurinn lengi verið tengdur jólalokum, en þjóðtrú og sagnir um álfa og huldufólk hafa einnig blandast inn í hátíðarhöldin.

Í dag er algengast að halda útiskemmtanir á þrettándanum. Fólk safnast saman við brennur, syngur og skýtur upp flugeldum. Börn og fullorðnir njóta þess að kveðja jólin með gleði, söng og leik þar sem álfar, jólasveinar og aðrar þjóðsagnaverur koma oft við sögu.